Hướng Dẫn Sử Dụng IF, IFS và SWITCH trong AppSheet: So Sánh, Phân Tích và Ứng Dụng Các Tình Huống Phức Tạp

Các hàm IF, IFS và SWITCH là những công cụ cốt lõi trong việc tạo điều kiện logic trong AppSheet. Khi làm việc với các tình huống phức tạp, việc chọn đúng hàm không chỉ giúp tăng hiệu suất mà còn giúp code dễ bảo trì và dễ hiểu hơn. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết cách sử dụng các hàm này, bao gồm cả tình huống lồng ghép nhiều điều kiện và cách tối ưu hóa chúng.

1. Hàm IF trong AppSheet

1.1. Cú pháp của hàm IF

IF(điều_kiện, giá_trị_nếu_đúng, giá_trị_nếu_sai)

1.2. Ví dụ cơ bản với hàm IF

Yêu cầu: Xác định "Trạng thái công việc" dựa trên cột [TrangThai]:

Nếu [TrangThai] = "Đã xong" → "Hoàn thành"
Nếu [TrangThai] = "Chưa xử lý" → "Chưa bắt đầu"
Ngược lại → "Đang thực hiện"

Công thức:

IF([TrangThai] = "Đã xong", "Hoàn thành", IF([TrangThai] = "Chưa xử lý", "Chưa bắt đầu", "Đang thực hiện"))

Giải thích:

Đầu tiên kiểm tra nếu [TrangThai] = "Đã xong" → Trả về "Hoàn thành".
Nếu không, tiếp tục kiểm tra [TrangThai] = "Chưa xử lý" → Trả về "Chưa bắt đầu".
Nếu không thỏa mãn cả hai điều kiện trên → Trả về "Đang thực hiện".

1.3. Tình huống phức tạp với hàm IF lồng nhau

Bài toán: Xác định cấp độ ưu tiên cho công việc:

Nếu công việc thuộc nhóm "Khẩn cấp" và thời hạn hoàn thành dưới 1 ngày → "Cao"
Nếu công việc thuộc nhóm "Quan trọng" và thời hạn hoàn thành từ 1-3 ngày → "Trung bình"
Nếu không thuộc hai trường hợp trên → "Thấp"

Công thức với IF lồng nhau:

IF(AND([NhomCongViec] = "Khẩn cấp", [ThoiHan] < 1), "Cao", IF(AND([NhomCongViec] = "Quan trọng", [ThoiHan] <= 3), "Trung bình", "Thấp"))

Phân tích:

AND kiểm tra 2 điều kiện cùng lúc.
Nếu cả 2 điều kiện của trường hợp 1 đúng → "Cao".
Nếu không, kiểm tra trường hợp 2 và trả về "Trung bình".
Nếu không thỏa mãn cả hai điều kiện → "Thấp".

2. Hàm IFS trong AppSheet

2.1. Cú pháp của hàm IFS

IFS(điều_kiện_1, giá_trị_1, điều_kiện_2, giá_trị_2, ..., điều_kiện_n, giá_trị_n)

2.2. Ví dụ cơ bản với hàm IFS

Yêu cầu: Phân loại kết quả đánh giá của học viên:

Điểm từ 90 trở lên → "Xuất sắc"
Điểm từ 70 đến dưới 90 → "Khá"
Điểm từ 50 đến dưới 70 → "Trung bình"
Dưới 50 → "Yếu"

Công thức với IFS:

IFS( [Diem] >= 90, "Xuất sắc", [Diem] >= 70, "Khá", [Diem] >= 50, "Trung bình", [Diem] < 50, "Yếu" )

Giải thích:

Nếu [Diem] >= 90, trả về "Xuất sắc".
Nếu không, kiểm tra [Diem] >= 70 và trả về "Khá".
Nếu không, kiểm tra [Diem] >= 50 và trả về "Trung bình".
Nếu không thỏa mãn các điều kiện trên, trả về "Yếu".

2.3. Tình huống phức tạp với IFS

Bài toán: Phân loại sản phẩm theo giá bán:

Nếu giá > 1 triệu và sản phẩm là "Hàng nhập khẩu" → "VIP"
Nếu giá từ 500k đến 1 triệu → "Phổ thông"
Nếu giá < 500k → "Giá rẻ"

Công thức với IFS:

IFS( AND([Gia] > 1000000, [LoaiSanPham] = "Hàng nhập khẩu"), "VIP", [Gia] >= 500000, "Phổ thông", [Gia] < 500000, "Giá rẻ" )

Giải thích:

Kết hợp điều kiện với AND trong IFS để xác định sản phẩm "VIP".
Các điều kiện còn lại được kiểm tra tuần tự.

3. Hàm SWITCH trong AppSheet

3.1. Cú pháp của hàm SWITCH

SWITCH(giá_trị_kiểm_tra, trường_hợp_1, giá_trị_1, ..., giá_trị_mặc_định)

3.2. Ví dụ cơ bản với hàm SWITCH

Yêu cầu: Phân loại phòng ban theo mã số:

Mã "HR" → "Phòng Nhân sự"
Mã "IT" → "Phòng Công nghệ thông tin"
Mã "ACC" → "Phòng Kế toán"

Công thức với SWITCH:

SWITCH( [MaPhong], "HR", "Phòng Nhân sự", "IT", "Phòng Công nghệ thông tin", "ACC", "Phòng Kế toán", "Phòng không xác định" )

3.3. Tình huống phức tạp với SWITCH

Yêu cầu: Hiển thị biểu tượng emoji dựa trên trạng thái công việc.

"Chưa xử lý" → 🕒
"Đang xử lý" → 🔄
"Hoàn thành" → ✅
"Hủy" → ❌

Công thức với SWITCH:

SWITCH( [TrangThai], "Chưa xử lý", "🕒", "Đang xử lý", "🔄", "Hoàn thành", "✅", "Hủy", "❌", "⚠️ Trạng thái không xác định" )

Giải thích:

Giúp dễ dàng hiển thị biểu tượng tương ứng với trạng thái công việc.
Phù hợp trong các trường hợp kiểm tra 1 giá trị với nhiều khả năng khác nhau.

4. So sánh giữa IF, IFS và SWITCH

Hàm	Số điều kiện	Dễ bảo trì	Hiệu suất	Tính dễ đọc
IF	2-3 điều kiện	Khó nếu lồng nhau	Trung bình	Khó đọc khi lồng nhiều
IFS	3+ điều kiện	Dễ bảo trì	Tốt	Dễ đọc hơn so với IF lồng nhau
SWITCH	1 biến, nhiều trường hợp	Dễ bảo trì	Tốt nhất	Dễ đọc nhất, ngắn gọn

Bài toán phức tạp: Xét nhiều điều kiện và so sánh cách sử dụng IF, IFS và SWITCH trong AppSheet

Bối cảnh bài toán

Giả sử bạn có một ứng dụng quản lý tiến độ công việc. Mỗi công việc có các cột dữ liệu sau:

[TrangThai]: Trạng thái công việc (Chưa xử lý, Đang xử lý, Hoàn thành, Hủy)
[UuTien]: Mức độ ưu tiên (Cao, Trung bình, Thấp)
[LoaiCongViec]: Loại công việc (Khẩn cấp, Quan trọng, Thông thường)

Mục tiêu

Dựa trên 3 cột này, ta cần xác định "Mức Độ Can Thiệp" của công việc, với các quy tắc sau:

Nếu [TrangThai] = "Chưa xử lý" và [UuTien] = "Cao" và [LoaiCongViec] = "Khẩn cấp" → Mức độ can thiệp là "Xử lý ngay".
Nếu [TrangThai] = "Đang xử lý" và [UuTien] = "Cao" → Mức độ can thiệp là "Theo dõi chặt".
Nếu [TrangThai] = "Hoàn thành" → Mức độ can thiệp là "Không cần can thiệp".
Nếu [TrangThai] = "Hủy" → Mức độ can thiệp là "Không cần can thiệp".
Nếu không thuộc các trường hợp trên → Mức độ can thiệp là "Giám sát định kỳ".

4.1. Giải pháp với IF lồng nhau

Công thức với IF

IF(AND([TrangThai] = "Chưa xử lý", [UuTien] = "Cao", [LoaiCongViec] = "Khẩn cấp"), "Xử lý ngay", IF(AND([TrangThai] = "Đang xử lý", [UuTien] = "Cao"), "Theo dõi chặt", IF(OR([TrangThai] = "Hoàn thành", [TrangThai] = "Hủy"), "Không cần can thiệp", "Giám sát định kỳ" ) ) )

Phân tích cách hoạt động

IF đầu tiên:
- Kiểm tra 3 điều kiện cùng lúc: [TrangThai] = "Chưa xử lý", [UuTien] = "Cao", [LoaiCongViec] = "Khẩn cấp".
- Nếu tất cả điều kiện đều đúng, trả về "Xử lý ngay".
IF thứ hai (nếu điều kiện đầu không thỏa mãn):
- Kiểm tra 2 điều kiện: [TrangThai] = "Đang xử lý" và [UuTien] = "Cao".
- Nếu đúng, trả về "Theo dõi chặt".
IF thứ ba (nếu cả 2 điều kiện trước không thỏa mãn):
- Sử dụng OR để kiểm tra nếu [TrangThai] = "Hoàn thành" hoặc [TrangThai] = "Hủy".
- Nếu đúng, trả về "Không cần can thiệp".
Trường hợp mặc định:
- Nếu tất cả các điều kiện trên đều không thỏa mãn, thì trả về "Giám sát định kỳ".

Ưu nhược điểm của IF lồng nhau

Ưu điểm: Dễ xây dựng, phù hợp với các bài toán ít điều kiện.
Nhược điểm: Khó bảo trì, logic phức tạp nếu có nhiều nhánh điều kiện. Việc đọc hiểu và chỉnh sửa sẽ khó khăn khi hàm ngày càng phức tạp.

4.2. Giải pháp với IFS

Công thức với IFS

IFS( AND([TrangThai] = "Chưa xử lý", [UuTien] = "Cao", [LoaiCongViec] = "Khẩn cấp"), "Xử lý ngay", AND([TrangThai] = "Đang xử lý", [UuTien] = "Cao"), "Theo dõi chặt", OR([TrangThai] = "Hoàn thành", [TrangThai] = "Hủy"), "Không cần can thiệp", TRUE, "Giám sát định kỳ" )

Phân tích cách hoạt động

IFS cho phép chúng ta liệt kê điều kiện và kết quả tương ứng.
Mỗi cặp (điều kiện, giá trị) hoạt động tương tự như IF nhưng không cần lồng ghép.
Ở cuối, sử dụng TRUE làm điều kiện mặc định. Khi tất cả các điều kiện đều không thỏa mãn, kết quả "Giám sát định kỳ" sẽ được trả về.

Ưu nhược điểm của IFS

Ưu điểm: Cú pháp dễ đọc hơn, không cần lồng ghép. Dễ thêm hoặc sửa các điều kiện.
Nhược điểm: IFS kiểm tra từng điều kiện từ trên xuống dưới, nếu có nhiều điều kiện phức tạp, hiệu suất có thể kém hơn so với SWITCH.

4.3. Giải pháp với SWITCH

Công thức với SWITCH

SWITCH( [TrangThai], "Chưa xử lý", IF(AND([UuTien] = "Cao", [LoaiCongViec] = "Khẩn cấp"), "Xử lý ngay", "Giám sát định kỳ"), "Đang xử lý", IF([UuTien] = "Cao", "Theo dõi chặt", "Giám sát định kỳ"), "Hoàn thành", "Không cần can thiệp", "Hủy", "Không cần can thiệp", "Giám sát định kỳ" )

Phân tích cách hoạt động

SWITCH kiểm tra giá trị của [TrangThai].
Nếu [TrangThai] = "Chưa xử lý", ta thêm IF để kiểm tra các điều kiện về [UuTien] và [LoaiCongViec].
Tương tự với "Đang xử lý", sử dụng IF để xác định thêm điều kiện.
Nếu [TrangThai] = "Hoàn thành" hoặc "Hủy", ta trả về "Không cần can thiệp".
Trường hợp không thỏa mãn các điều kiện trên, trả về "Giám sát định kỳ".

Ưu nhược điểm của SWITCH

Ưu điểm: Được thiết kế cho bài toán kiểm tra một giá trị nhiều trường hợp. Đọc dễ hơn IFS và IF lồng nhau.
Nhược điểm: Không phù hợp nếu cần kiểm tra nhiều cột (ví dụ, [UuTien] và [LoaiCongViec]).

4.6. So sánh 3 phương pháp

Phương pháp	Dễ bảo trì	Dễ đọc	Phù hợp với
IF lồng nhau	Khó	Khó	Ít điều kiện, bài toán đơn giản
IFS	Dễ	Trung bình	Nhiều điều kiện, bài toán phức tạp
SWITCH	Dễ	Dễ nhất	Kiểm tra 1 biến với nhiều trường hợp

5. Kết luận

Sử dụng IF cho các trường hợp đơn giản, 2 lựa chọn.
Sử dụng IFS để thay thế IF lồng nhau, đặc biệt khi có nhiều cấp phân loại.
Sử dụng SWITCH nếu bạn cần kiểm tra 1 biến với nhiều trường hợp.

Việc hiểu rõ từng hàm và cách tối ưu hóa chúng giúp bạn xây dựng các ứng dụng No-code mạnh mẽ, dễ bảo trì và nâng cao hiệu suất. Nếu bạn cần thêm ví dụ hoặc giải thích cụ thể, hãy để lại yêu cầu để mình hỗ trợ thêm.